พญาไร้ใบ ยางขาวแต้มกัดหูด

29 กรกฏาคม 2556 สมุนไพร 0

ไม้ทรงพุ่มที่นิยมปลูกเป็นไม้ประดับทั่วไป แตกกิ่งก้านหนาแน่น ทั้งต้นมียางสีขาว ดอกสีขาวอมเหลือง ผลเล็กๆ ยางสดมีสาร isoeuphorol ซึ่งเป็นพิษ ยางมีฤทธิ์กัด ถูกผิวหนังจะทำให้ผิวหนังเป็นรอยไหม้ พองอักเสบ ถ้าเข้าตาทำให้ตาบอดได้ ถ้าถูกผมขน จะทำไห้ผมหรือขนร่วง

ชื่อวิทยาศาสตร์ : Milk Bush, Euphorbia tirucalli Linn.
ชื่อวงศ์ : EUPHORBIACEAE
ชื่ออื่น พญาร้อยใบ, เกี๊ยะเจียน, เคียะจีน (เชียงใหม่), เคียะเทียน (เหนือ)

รูปลักษณะ :
พญาไร้ใบ เป็นไม้ยืนต้น ขนาดเล็กสูง 4-7 เมตร ไม่มีหนาม มีน้ำยางสีขาวมาก อวบน้ำ แตกกิ่งก้านสาขามากกิ่ง รูปทรงกระบอก สีเขียว เกลี้ยง ใบเดี่ยว ออกเฉพาะที่ข้อส่วนปลายยอด ลดรูปเป็นแผ่นขนาดเล็ก ร่วงง่าย ดอกช่อ ออกเป็นกระจุกที่ปลายกิ่ง ใบประดับสีเหลืองอ่อน ดอกตัวผู้และตัวเมีย ไม่มีกลีบดอก อยู่ในช่อเดียวกัน ผล แห้ง แตกได้

  • ไม้เถา ทอดนอนหรือเลื้อยบนต้นไม้อื่น มียางขาว ลำสีเขียวหรือสีเทา เป็นข้อ แต่ละข้อยาว 10-15 ซม.
  • ใบ ออกตรงข้าม คล้ายเกล็ด ช่อดอก แบบซี่ร่ม จำนวน 2-10 ดอก
  • ดอก เส้นผ่าศูนย์กลาง 6-8 มม. ก้านดอก เรียว ยาว 4-7 มม. กลีบเลี้ยง 5 กลีบ ปลายมน กลีบดอก สีขาว รูปไข่หรือรูปขอบขนาน ยาว 1.8-2 ซม.
  • ผล สีเขียว เรียว มี 2 พู แต่ละพูยาว 7-14 ซม. เมื่อแก่จะแตกตามแนวยาว เมล็ด สีดำ แบน

payaraibaiton

สรรพคุณและส่วนที่นำมาใช้เป็นยา น้ำยางขาวจากต้น ใช้แต้มกัด หูด คนที่เป็นกูด จะใช้น้ำยางพญาไร้ใบแต้ม หัวริดสีดวงทวาร ใช้เป็นยา เป็นยาขม ยา เย็น และขับน้ำเหลืองเสียด้วยลำต้นแห้ง ทำเป็นยาให้ยาเจียน รากจะมีรสหวานมันเล็กน้อย ใช้กินเป็นยาบำรุงตับ บำรุงปอด บำรุงหัวใจ และบำรุงกำลัง

สรรพคุณของ พญาไร้ใบ

  • ใบและราก รสเฝื่อน ตำพอกแก้ริดสีดวงทวาร
  • ต้น รสเฝื่อน ต้มดื่มแก้ปวดท้อง แก้กระเพาะอาหารอักเสบ ตำพอกแก้กระดูกเดาะ แก้ปวดบวม
  • ราก รสเฝื่อน ต้มดื่มแก้ธาตุพิการ ระบายท้อง ต้มกับน้ำมะพร้าวทาแก้ปวดท้อง
  • ยาง รสเมาเบื่อร้อน มีพิษกัดมาก ใช้กัดหูด ทาแก้ปวดข้อ เข้าตาอาจบอดได้

Digital Camera

พญาไร้ใบจัดเป็นพืชมีพิษ เมื่อสัมผัสกับน้ำยางขาวจากต้นจะทำให้ผิวหนังอักเสบ บวมเป็นผื่นแดง หากเข้าตาอาจทำให้ตาบอด ใช้ยางขาวแต้มกัดหูด หัวริดสีดวงทวาร ในยางขาวมีสาร 4 deoxyphorbol และอนุพันธ์ ซึ่งมีฤทธิ์ระคายเคืองอย่างแรง และเป็นสารร่วมก่อมะเร็ง จึงควรระวังในการใช้
payaraibaiking

การกระจายพันธุ์ ขยายพันธุ์ด้วยเมล็ด หรือกิ่งชำ
อินเดีย เนปาล จีน พม่า ไทย และเวียดนาม ออกดอกและติดผลช่วงเดือนมีนาคม-พฤศจิกายน

ป้ายคำ :

เรื่องที่เกี่ยวข้องกับหมวด สมุนไพร